Gayrimenkul Hukuku Nedir?
Gayrimenkul hukuku ev, apartman, arsa, tarla gibi taşınmazlar üzerindeki hakları belirlemenin yanı sıra aynı alandaki uzlaşmazlıkların çözümünü bulan hukuk dalıdır. Gayrimenkul hukuku, medeni hukukun bir parçası olan eşya hukuku içerisinde yer alır.
Bu hukuk dalı toplumun hemen hemen her kesimini yakından ilgilendiren bir daldır. Zira kira bedeli tespiti ve tescili gibi toplumun geniş bir kesimi ciddi derecede etkileyen konular dahil olmak üzere, tapu ve tescil davaları, istihkak davaları, taşınmazların kamulaştırılması gibi konular gayrimenkul hukukunun içindedir. Davalar, söz konusu bu alanlarda meydana gelebilecek anlaşmazlıklara çözüm getirir.
Ancak bu hukuk dalı oldukça zor bir hukuk dalı olarak kabul edilmektedir. Çünkü kimi zaman tek bir dava içinde bile farklı hukuk dallarında uzmanlık gerektiren konular bulunmaktadır. Bu nedenle gayrimenkul hukuku özel uzmanlık gerektiren bir alandır. İstisnai durumların yoğun olduğu bu alanda konusunun uzmanı bir avukat olmadan davaların çözülmesi pek de mümkün değildir.
İnşaat ve Gayrimenkul Hukuku
Gayrimenkul hukukunun ana konusu taşınmaz mallardır. Bu taşınmazlara ev, arsa, tarla, daire, apartman örnek verilebilir.
Evden çıkamayan kiracının tahliyesi de ev sahibinden şikayetçi olan kiracının davası da iki ya da daha fazla ortağı bulunan taşınır veya taşınmaz mallar nedeniyle açılan davalar da başkaları tarafından işgal edilen taşınmazlar için açılan davaların yanı sıra kamulaştırmaya konu olan taşınmazlarla ilgili açılan davalar da gayri menkul hukuku kapsamında değerlendirilir.
Gayrimenkul hukuku oldukça geniş kapsamlı, çok sayıda alt dalı olan bir hukuk dalıdır. Aynı zamanda istisnaların da en yoğun olduğu hukuk dallarından biri olmasından dolayı, gayrimenkul hukuku alanında yaşanan uyuşmazlıklar için özel uzmanlık gerekir.
Gayrimenkul Hukuku Davaları
Gayrimenkul hukuku davaları oldukça geniş bir alanı kapsar. Gayrimenkul hukukunun en bilinen davaları ise genel olarak tahliye davalarıdır. El atmanın önlenmesi davasının yanı sıra irtifak, taşınmaz yükü, rehin gibi sınırlı ayni hakların kurulması ve sona erdirilmesi gayrimenkul hukukunun bir parçasıdır.
Gayrimenkul hukuku bu davalarda kişilerin birbirleriyle olduğu kadar, kişilerin kurumlarla ve kurumların kurumlarla olan ilişkilerini ele alır. Birçok hukuk alt dalını kapsayan gayrimenkul hukuku kapsamında açılan davalar arasında ise aşağıdaki davalar örnek verilebilir;
- Tapu kaydının düzeltilmesi davası,
- Muris muvazaası (mirastan mal kaçırma) nedeniyle tapu iptal ve tescil davası,
- İmar uygulamasından kaynaklanan tapu iptali ve tescili davası,
- Vekalet görevinin (vekillik yetkisinin) kötüye kullanılması nedeniyle tapu iptal ve tescil davası,
- Gayrimenkule yapılan müdahalenin men-i (tecavüzün önlenmesi) davası,
- Kat karşılığı inşaat sözleşmesinin düzenlenmesi,
- İşgal tazminatı (ecri misil) davası,
- Önalım (Şufa) davası,
- Ortaklığın giderilmesi (izale-i şüyu) davaları,
- Gayrimenkul satış vaadi sözleşmesinin düzenlenmesi,
- Kamulaştırma, acele kamulaştırma ve kamulaştırmasız el atma davaları girmektedir.
Ayrıca son yıllarda bu alana alışveriş merkezlerinin bina sözleşmeleri de girerken, ipotek sözleşmeleri ile yabancıların Türkiye’de taşınmaz mal edinmeleri gibi konular da gayrimenkul hukukunun kapsamında yer almaktadır.